Uitdaging van de week

Analyseer de volgende zin.

Winnaar gisteren waren behalve Europa Transparant en de PvdA ook de SP.

Gelieve de commentaren “deze zin is niet grammaticaal” of “nonsens” achterwege te laten, want ik ben er zeker van dat als je de zin voor het eerst zou horen, dat je er geen probleem mee zou hebben.

Start!

8 gedachtes over “Uitdaging van de week

  1. Ik denk dat “behalve X en Y ook Z” wordt ervaren als een nevenschikking met een meervoudige betekenis (“zowel X en Y als Z”). Maar in de standaardtaal is “behalve” alleen een nevenschikker van zinnen, zodat je deze zin als een samentrekking zou moeten beschouwen. Als je dat doet, zou je inderdaad in het ene lid van de samentrekking “Winnaar gisteren was de SP” moeten krijgen. Maar je krijgt hoe dan ook een “scheve” samentrekking, omdat het natuurlijk wel “Winnaar gisteren waren Europa Transparant en de PvdA” moet zijn.

    Het is wel interessant dat die scheve samentrekking bij “behalve” nooit als een probleem ervaren wordt: “behalve (dat) deze twee partijen (winnaar waren), was deze ene partij winnaar.”

    Is dit wat je bedoelt?

  2. Aanvulling: ik zeg nou wel “nevenschikker”, maar “behalve” heeft ook iets onderschikkends (bijvoorbeeld dat er een dat-zin achter past). In het woordenboek wordt het “onderschikkend voegwoord” genoemd. De ANS problematiseert dat.

  3. de taalprof slaat de nagel op de kop. het probleem is ook dat we hier op het ccl die zin formeel in een boomstructuur moeten stoppen. en dat is natuurlijk verdraaid lastig.

  4. Ik had de zin ook begrepen als én Europa T … én PvdA én … SP, voordat ik de taalprof en de andere reacties hier gelezen had.

    Ik wist niet dat ‘behalve’ in deze structuur geen standaardtaal was. Beter vervangen door ‘naast’?

    Heb ik weer bijgeleerd, dankzij deze bijzondere taalblog! By the way, beste taalkoespotters, mag ik meteen even met een leestekenvraag bij jullie aankloppen? Ik betrap er mezelf op dat ik de laatste tijd meer eindpunten
    zet op plaatsen waar ik het vroeger nooit gedaan zou hebben. In een poging om lange zinnen er minder lang te laten uitzien. Zoals ik hier en nu bezig ben. Kan dat wel? Is dit een stijlkwestie of gewoon fout?

    Ook The Sausage Machine wil zijn taal naar best vermogen verzorgen. Gelukkig dat jullie er zijn! O ja, wat is me deze dagen nog opgevallen: hoeveel mensen het weblog gebruiken! Het is toch de blog volgens de Woordenlijst, niet?

    Nog iets – ik vraag maar op nu ik toch bezig ben. Moet dat nu of moet het niet: een komma tussen twee persoonsvormen van het werkwoord? Een komma voor ‘maar’? ik zie het honderd keer allemaal zonder komma. (Eerlijk bekend: ik heb nog niet in de ANS gekeken, maar jullie kennen die waarschijnlijk wel uit het hoofd!

  5. ik heb altijd gehoord dat voor maar en want een komma moet staan. Maar moeten is relatief en regels zijn er om gebroken te worden.

    Korte zinnen worden gemakkelijker begrepen door de luisteraar, maar als je overdrijft krijg je een haperende stijl en dat is ook niet goed. zoek een evenwicht en ontwikkel een eigen stijl.

    vb: een romanschrijver zou kunnen schrijven:
    ik vond hem leuk. Aardig ook. Zelfs grappig. Maar… hij stonk.
    Door de punten krijgt het zinnetje iets van een afweging van voor en nadelen.
    een puber die haar zoveelste vriendje kort en bondig analyseert voor haar vriendinnen zal schrijven:
    ik vond hem leuk, aardig en grappig, maar hij stonk.

    Enfin, er zit veel in een leesteken, maar je moet het er als lezer zelf uithalen.

  6. Winnaar moet hier gelezen worden als een hoedanigheid en niet als zelfstandig naamwoord, analoog aan: ziek waren behalve de leraar ook de meeste leerlingen. Onderling waren de partijen er inderdaad ziek van ….

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s