Behalve wij/ons

De Taalprof heeft in zijn ‘Vragen‘ iets interessants voorgeschoteld gekregen.

“Behalve wij/ons gaat er niemand mee.”

Interessante vraag, omdat hiermee de woordsoort van ‘behalve’ mee samenhangt. De details leest u maar op Taalprof.

Omwille van een paper die ik voor de KULeuven schrijf (daar zal ik later wel over berichten) ben ik geïnteresseerd geraakt in Noord-Zuid verschillen. Wat blijkt:

Lemma, BE, NL
behalve wij, 814, 12.100
behalve ons, 849, 650

In België is er een minimale voorkeur voor ‘behalve ons’ en in Nederland een massale voorkeur voor ‘behalve wij’.

Krijg nou wat…

Extraatje: zou “behalve” een voorzetsel kunnen zijn? Voor voorzetsels hebben we het “de kooi”-truukje. Dat zegt dat als je ‘de kooi’ achter het woordje kan zetten, dat je met een voorzetsel te maken hebt. ‘Naast de kooi’, ‘bij de kooi’, ‘behalve de kooi?’.

Als ‘behalve’ een voorzetsel is, dan moeten er meer kenmerken te vinden zijn. En daar komt nu net het ‘behalve wij/behalve ons’ dingetje bij kijken. Zeggen we ‘naast jou’ (objectsvorm) of ‘naast je’ (subjectsvorm); zeggen we ‘bij ons’ of ‘bij wij’? Natuurlijk kiezen we bij een voorzetsel voor de objectsvorm.

‘Behalve ons’ of ‘behalve wij’ ???

6 gedachtes over “Behalve wij/ons

  1. Je kunt niet zomaar die getallen vergelijken. Ook voor degenen die ‘behalve’ als voegwoord beschouwen, is de zin ‘behalve ons heeft hij niemand gezien’ een perfecte zin. Als je wil vergelijken moet je dus ‘behalve wij’ vergelijken met die gevallen van ‘behalve ons’ waar ‘ons’ gekoppeld is aan een onderwerp verderop in de zin. Of heb je die getallen daar al voor gecorrigeerd?

  2. nee dat heb ik niet gecontroleerd. verdorie! ja je hebt gelijk. is er een andere manier om dit een beetje te omzeilen? of kan je niet een soort standaard-fout berekenen?
    Nu het zijn niet zo heel veel resultaten, misschien is er een goeie ziel hier op de aarde die ze wil nakijken? ;o)
    Een vaststelling die volgens mij wel zonder twijfel mogelijk is, is dat in NL er een duidelijke voorkeur bestaat voor ‘behalve wij’.

  3. In de discussie op mijn weblog verantwoord ik hoe ik zelf geteld heb: neem vijftig gevallen en kijk ze na. Streep weg wat niet aan je criteria voldoet. Extrapoleer de “ruis” en corrigeer zo je getallen. Stel dat van de 50 gevallen die je bekijkt maar 10 gevallen een voorbeeld zijn van de gevallen die je zoekt, zou je kunnen aannemen dat je het totaal ook moet corrigeren tot 20%.

    Als je een eenvoudige Googletelling doet op “behalve ons”, bedenk dan dat “ons” ook het bezittelijk voornaamwoord kan zijn van een zelfstandig naamwoord dat erachter staat (“behalve ons broertje”).

    Het zou best kunnen zijn dat je gelijk hebt met je conclusie, maar ik kan me ook voorstellen dat het bezittelijk voornaamwoord in het Belgisch Nederlands frequenter is (“ons vader”, “ons Marie”). Ik weet het niet, de enige manier om erachter te komen is tellen.

  4. Zeker kan ‘behalve’ een voorzetsel zijn. Van de taaladviessite:

    Wat is correct: Naast zingen vindt hij tekenen leuk, Buiten zingen vindt hij tekenen leuk of Behalve zingen vindt hij tekenen leuk?
    Antwoord: De voorzetsels naast, buiten en behalve zijn alle drie correct in deze zin. De betekenis is hier: ‘niet alleen …, maar ook’.

    Wij gaan twijfelen als behalve zowel een voegwoord als een voorzetsel kan zijn, en je daarbij moet kiezen tussen wij/ons, zoals in je voorbeeld. De Taaladviessite vindt het dan ook ingewikkeld worden en neigt in dat geval naar ‘wij’. Maar het zou natuurlijk onlogisch zijn als je een voorzetsel alleen in bepaalde constructies als voorzetsel kunt gebruiken. Ik denk dat wij de ons-versie in de gevallen dat ‘wij’ ook kan, afkeuren omdat ‘ons’ minder correct klinkt (omdat veel mensen ook ‘hun’ zeggen als het ‘zij’ moet zijn).

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s