Ik interesseer je voor mij

Nog in de papieren versie van de Standaard van gisteren: Pedagogen zoeken hoe ze kinderen kunnen interesseren voor wetenschap. Interesseren krijgt dus een valentie die ik nog niet kende. Voor mij was het enkel: iemand interesseert zich voor iets. Maar in deze zin kan je iemand zover brengen dat hij zich voor iets interesseert, een soort causatieve bijbetekenis dus. Daardoor kan je het reflexief zich invullen door een andere persoon als die van het subject. Dus vanaf nu interesseer ik je voor mij!

Advertenties

4 gedachtes over “Ik interesseer je voor mij

  1. Volgens mij keer je de zaak hier om. De oudste vorm van “interesseren” is de transitieve vorm, “iemand ergens bij (later: voor) interesseren”. Zie bijvoorbeeld het WNT.

    De reflexieve vorm “je(zelf) interesseren voor iets” is hieruit ontstaan, wat natuurlijk altijd zo is met reflexieve vormen. Zelfs nog in de hedendaagse Van Dale is het de laatste betekenis van het woord.

    Ik vraag me af of de transitieve vorm wel ooit weg is geweest. Ik denk niet dat je een woordenboek kunt vinden waar alleen de reflexieve vorm staat.

    Op zich is het natuurlijk wel interessant dat die transitieve vorm niet in jouw taalgevoel zit. Dat is wel vreemd, want het woord past perfect in het patroon van de meeste “ervaringswerkwoorden”: iets amuseert je, je amuseert je met iets, iets stoort je, je stoort je aan iets. Er zijn er maar een paar (bijvoorbeeld ‘boeien’, ‘irriteren’) die niet alle vormen vertonen.

  2. Ik heb ook nergens beweerd dat die betekenis niet alleen langer bestond, alleen dat ik ze nog niet kende. Wat je zegt over dat ‘lege’ reflexieve element klopt uiteraard wel. Maar dat de transitieve vorm niet meer in mijn taalgevoel zit lijkt me niet zo gek. Ik kan jou ook niet meer schamen bijvoorbeeld. En uiteindelijk heeft ‘schamen’ toch ook zo’n ontwikkeling ondergaan.

  3. Da’s waar, schamen heeft bijna de hele ontwikkeling doorgemaakt (nou alleen dat “zich” er nog af). Maar dat is ook in de woordenboeken als zodanig geboekstaafd. “interesseren” is zo ver nog niet. In jouw taalgevoel al wel (wat mij zeker interesseert ;-)), maar in het gangbare taalgebruik nog niet.

  4. Nee, da’s wel waar. Misschien heeft het te maken met een regionaal verschil? Tom reageerde ook een beetje verbaasd toen hij het hoorde. Uiteraard heb ik het wel in een Vlaamse krant gelezen, maar zelf had ik het nog nooit gehoord. En de Belgisch Nederlands varianten hinken altijd een beetje achter als het aankomt op een plaatsje in de woordenboeken.

    Btw, zou “zich” van “schamen” eraf vallen? Weet jij of er voorbeelden zijn van reflexieve werkwoorden waar het (leeg geworden) reflexieve element uiteindelijk wegviel. Want dat vind ik dan weer interessant :-).

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s