Helemaal niet

Gisteren hoorde ik op de televisie Mark Uyterhoeven zeggen Is het helemaal niet zo gegaan of is het niet helemaal zo gegaan. Wat een interessante zin! Gewoon door twee woordjes om te draaien, is de betekenis helemaal veranderd. Dit heeft, volgens mij, te maken met de plaats van de bepaling. In het Nederlands staat de bepaling voor het kernwoord. In het Frans staat de bepaling erachter (meestal toch) La poubelle jaune.

Advertenties

3 gedachtes over “Helemaal niet

  1. Leuk gevonden, dat chiasme! Dat had ik er nog niet in gezien. Je reactie houdt wel steek, eigenlijk. Toch blijf ik er ook ergens bij dat het ook iets te maken heeft met het feit dat bepalingen links staan van hun kern.

  2. Interessante observatie. De zin is me gisteravond ook opgevallen, maar ik denk niet dat het zo nodig te maken heeft met de positie van de bepaling in het Nederlands.

    In het eerste deel is ‘helemaal’ een bepaling van ‘niet’, dat op zich ‘zo’ negeert, terwijl in het tweede deel ‘niet’ een negatie-element bij ‘helemaal’ is, dat ‘zo’ bepaalt. Verschillende functies dus, op het vlak van woordvolgorde is er niks eigenaardigs aan de hand.

    Overigens, puur voor de freaks (zijn er hier andere? 😉 ): stylistisch kan je zeggen dat Mark Uytterhoeven hiermee een ‘chiasme’ uit zijn mouw schudt.
    Dank u Wikipedia!

  3. @ Esther: graag gedaan hoor, en het is inderdaad net onze woordvolgorde die ervoor zorgt dat deze zin steek houdt.

    @Taalkoeien: proficiat met de vermelding in Taalpost! Terecht, jullie verrichten zeer verfrissend werk!

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s