Gelukkig nieuwjaar.
Als ik op een autosnelweg rijd, en ik bereik mijn bestemming, dan zeg ik “hier moet ik er af”. De andere taalkoespotter hier aanwezig zegt “hier moet ik er uit”.
Dat hangt samen met de volgende woordjes: voor mij is het een “afrit” voor haar een “uitrit”. Nochtans zijn we er allebei van overtuigd dat het tegenstelde een “oprit” is, en geen “inrit”. Paradigmatisch gezien heb ik dus deze keer gelijk (hoezee). Een “inrit” is immers iets dat voor je huis ligt.
Een “uitrit”, prfft…
Hier in ons dorpje tussen Antwerpen en Lier ligt er toch een “oprit” aan het huis.
Wij speelden vroeger op “den oprit”.
Thuis rij je inderdaad de oprit af. Iemand een klinker kopen?
Na een ritje door Nederland merkte Esther op dat in Nederland aan elke uit/afrit in grote letters UIT staat.
Tot zover m’n slimme opmerking, waarvan geen spaander meer heel blijft…
Inderdaad staat er uit bij een afrit, maar een uitrit is toch echt iets anders.
Een uitrit is waar je het terrein van een fabriek oid afrijdt.
(Snap je het nog?)
“Hier moet ik er af” heeft te maken met het feit dat je OP de snelweg rijdt. En als je ergens op zit/rijdt, en je wilt dat verlaten moet je eraf.
En dat bord UIT? Misschien een parallel met de bordjes die je wel eens in gebouwen ziet en die verwijzen naar de UITgang?
Overigens noem ik het een afslag en geen afrit. (en ik neem aan dat niemand het een uitslag noemt
)
Ik wil toch even nuanceren: ik zeg niet “uitrit” maar “afrit”, en ik kan zowel zeggen “ik moet eruit” als “ik moet eraf”.
@tom: een bord met AF in plaats van UIT zou weggebruikers ten onrechte de indruk kunnen geven dat ze als honden worden aangesproken